Mapa

Kontakt

LAMIGO

ulica Mała 5
66-400 Gorzów Wielkopolski

Telefony: 95 711 71 91
95 711 71 92
95 711 71 93

Serwis: +48 606 777 828

Fax: 95 711 71 95

Email: biuro@lamigo.pl

NIP UE: PL 5993158759
Regon: 080988555
EORI: PL 599315875900000
  • Cross 2
  • CN24
  • Cross 41
  • Spin210
  • Cross 5.2
  • Spin205
 
Przygotowanie terenu pod zabudowę lub inne formy zagospodarowania często wymaga wyrównania powierzchni. Aby określić różnice poziomów i zaprojektować prace budowlane, niezbędne jest wykonanie pomiarów wysokości poszczególnych punktów terenu. Do tego celu służy specjalny przyrząd geodezyjny – niwelator optyczny. Czym jest to urządzenie i jak należy je obsługiwać?

Zasada działania niwelatora optycznego

Niwelator optyczny jest stosunkowo prostym w działaniu i łatwym w obsłudze urządzeniem, wyposażonym w lunetę z okularem i kolimator. Ten pierwszy element umożliwia obserwację oznaczeń na oddalonej łacie. Natomiast kolimator pozwala na precyzyjne wyznaczenie miejsca na podziałce łaty i odczytanie wysokości. W celu wykonania dokładnego pomiaru jest też niezbędne precyzyjne wypoziomowanie urządzenia i wyostrzenie obrazu. Dlatego niwelatory optyczne są wyposażone w dodatkowe elementy pomocnicze, takie jak libella pudełkowa, śruby i pokrętła czy spodarka.

Pomiary niwelatorem polegają na obserwacji. Operator urządzenia spogląda przez lunetę i odczytuje wskazanie z łaty. Aby mógł tego dokonać, potrzebuje pomocnika, który przenosi, ustawia i trzyma łatę. W odczytaniu wyniku pomiary pomaga mu specjalne oznaczenie w formie krzyża nitek umieszczone na okularze.

Pomiary wykonywane za pomocą niwelatora

Chociaż niwelator optyczny jest przeznaczony głównie do określania różnic pomiędzy wysokościami terenu, za jego pomocą można też wykonywać inne pomiary. Niektóre z nich wymagają też zastosowania innego urządzenia – tachimetru. Typowe zastosowanie niwelatorów to:

  • pomiar wysokości i odległości,
  • pomiar kąta między punktami A i B,
  • ciąg niwelacyjny,
  • powierzchnia niwelacyjna,
  • tyczenie punktów.

Podczas mierzenia powierzchni niwelacyjnej wykorzystuje się możliwość obracania głowicy niwelatora o 360°. Urządzenie jest wyposażone w kompensator, dlatego obracanie go nie wpływa na ustawienie poziomu. Pomiar jest wykonywany z jednego punktu, podczas gdy łata jest przenoszona w różne miejsca ulokowane na obwodzie mierzonego obszaru.

Elementy zespołu do pomiarów niwelacyjnych

Prawidłowe wykorzystanie niwelatora wymaga zastosowania łaty oraz statywu. Łata jest specjalną listwą, na której namalowano podziałkę typu E, ułatwiającą precyzyjne odczytywanie wartości pomiaru. Najczęściej jest ona wykonana w kolorach czerwonym i czarnym, w celu lepszego uwidocznienia przedziałów. Nowoczesne łaty niwelacyjne mają często skalę milimetrową umieszczoną na drugiej stronie listwy. Stosuje się też modele teleskopowe, które można rozsuwać na pożądaną wysokość. 

Drugim elementem zespołu jest statyw. Ze względu na niewielki ciężar niwelatora, który jest przez niego utrzymywany, zazwyczaj jest on wykonany z aluminium. Dzięki temu jest wygodny do przenoszenia w terenie. Jest też niezbędny przy wykonywaniu około 90% wszystkich pomiarów. Konstrukcja statywu jest wytrzymała, składana i zaopatrzona w elementy umożliwiające stabilne ustawienie zespołu, mocowanie niwelatora oraz przenoszenie.

Zasada obsługi niwelatora

Wykorzystanie niwelatora wraz z elementami towarzyszącymi wymaga wykonania kilku standardowych czynności. Są to:

  • rozstawienie statywu na podłożu w taki sposób, aby głowica znalazła się zgrubnie w poziomie. Oznacza to konieczność wybrania w miarę płaskiego terenu lub przygotowanie go pod tym względem,
  • zamocowanie niwelatora na statywie,
  • wypoziomowanie urządzenia za pomocą przeznaczonych do tego śrub. Kontrolę ustawienia poziomu zapewnia niewielka libelka z pęcherzykiem powietrza, który powinien się znaleźć w jej środku,
  • wycelowanie niwelatora w łatę przy pomocy kolimatora. Jest to specjalny przyrząd optyczny przetwarzający światło w równoległą lub skupioną wiązkę,
  • dopasowanie osi do łaty za pomocą śrub leniwych,
  • ustawienie ostrości obrazu, 
  • ustawienie ostrości krzyża nitek pokrętłami umieszczonymi przy okularze,
  • odczytanie wartości (wysokości terenu) na łacie w miejscu skrzyżowania nitek. 

Wykonany pomiar pozwala na odczytanie wysokości tzw. punktu zerowego. Jest on punktem odniesienia do innych pomiarów. Dlatego większość wymienionych czynności operator musi wykonać po przestawieniu łaty w inne miejsce. Często zmiana odległości od niwelatora wymaga ponownego wyostrzenia obrazu.

 

Czytaj także: Jak działa laser krzyżowy?

 

Dodaj komentarz